ترجمۀ : دکتر رضاجمالیان

WWW.HYPNOSIRAN.COM

روشهای شناسایی استعداد یا ظرفیت هیپنوتیزم پذیری

به روایت اشپیگل ها

نقش چگونگی قلاب شدن انگشتان در تخمین هیپنوتیزم پذیری

از سوژه بپرسید : شما راست دست یا چپ دست هستید ؟ سپس ادامه دهید : حالا انگشتان دو دستت را لطفاً دریکدیگر قلاب کن .

در شرایطی که سوژه در برابر شما نشسته و انگشتان دو دست خود را درهم فرو برده و به اصطللاح قلاب کرده ، شست دست راست یا شست دست چپ در بالا قرار می گیرد ؟

• اگر سوژه راست دست بـاشد و در تست فوق شست دست راست او هم پس از قـلاب شدن انـگشتان در بـالا قـرار بگیرد ، تصور می شود او در قلاب کردن انگشتان وضعیتِ غالب را دارا می باشد .

• اگر دریک سوژه راست دست در تست فوق شست دست چپ او در بالا قرار بگیرد ، گفته می شود که او وضعیتِ غیر غالب را بخود گرفته یا دارا می باشد.

• اگر سوژه چپ دست بود و پس از قلاب کردن یا فرو بردن انگشتان در یکدیگر شست چپ او در بالا قرار گرفت ، گفته می شود او هم وضعیتِ غالب را دارد .

• اگر در سوژۀ چپ دست ، پس از قلاب کردنِ انگشتان در یکدیگر ، شست دست راست در بالا قرار گرفت ، به این حالت هم وضعیت غیرغالب گفته می شود . معمولاً ، وضعیت غالب دریک سوژه در زمان فرو بردن انگشتان در یکدیگر ، با درجاتی از کاهش امید در میزان چرخش چشم ببالا که در آزمون HIP موجود است ، همراه هست و یا با امتیاز کمتری روبرو می شود ولی اگر وضع غیرغالب پیدا شود ، این امید می رود که سوژه یا بیمار در تست چرخش چشم وضع خوبی را خواهد داشت و مشخص می شود که دارای ظرفیت هیپنوتیزم پذیری بیشتری است.

 

عنوان A : تست خیره شدن چشمها به بالا

در شرایطی که شما و سوژه در دو صندلی در روبروی یکدیگر و در یک سطح قرار گرفته اید ، به سوژه بگویید :

حالا بطرف من نگاه کن ، حالا در شرایطی که سرت بصورت ثابت و بی حرکت در آن وضعیت نگاه می داری ، بطرف بالا و بسوی ابروهایت نگاه کن ـ حالا بطرف سقف سرت نگاه کن .

دراین شرایط ممتحن باید بدون تأخیر و با سرعت به ثبت وضعیت چشمهای سوژه بپردازد و امتیاز مربوطه را مشخص و ثبت کند . تست خیره شدن چشم به بالا ، وسیله ای برای اندازه گیری یک فاصله است که بین مرزِ تحتانی عنبیه و لبۀ پلک تحتانی در شرایطی است که او به بالا خیره شده است . دراین آزمون ، شما به اندازه گیری میزانی از عنبیه که زیر پلک بالا مخفی می شود نمی پردازید ، بلکه با توجه به نکات زیر به سوژه امتیازهای صفر ، 1 ، 2 ، 3 و 4 را می دهید :

* امتیاز (0) ، زمانی که هیچ میزانی از سفیدی چشم بین دو مرز نیست .

* امتیاز (1) زمانی که هر میزانی از صلبیه ـ هراندازه اندک ـ بین دو مرز دیده شود .

علامت چرخش چشم برای تعیین هیپنوتیزم پذیری

« خیره شدن به بالا »

شکل 1 ـ 4

* امتیاز (2) ، زمانی که فاصله فوق تقریباً در زیر خط میانی (MIDLINE ) بوده باشد . [ این خط فرضی گوشه های داخلی و خارجی چشم را بهم متصل می کند . ]

* امتیاز (3) ، زمانی است که مرز صلبیه اندکی به بالای خط فرضی خط میانی می رسد .

* امتیاز (4) ، زمانی که میزان صلبیه به خیلی بالاتر از خط میانی می رسد .

از آنجا که اعداد مربوط به خیره شدن چشم به بالا همیشه دقیق نیست ، گاهی دو عدد ( مثل 2 ـ 1 ) درمورد امتیاز نوشته می شود . بهم نزدیک شدن دو چشم در برخی از موارد در زمان خیره شدن به بالا ، موضوع عنوان B در پائین است .

عنوان B : چرخیدن

درهمان شرایطی که شما به بالا نگاه می کنید ، به آهستگی پلکهایت را ببند .

درسته ... ببند . ببند . ببند . ببند .

عنــوان B تشریفاتِ القای خلسه را شروع می کند و قسمت مهمی در نــمره گزاری در طرح القــا می باشد . مضمون چرخیدن چشم ، با اندازه گیری یک فاصله مربوط می شود که در حقیقت مشخص کردن میزان قابل مشاهدۀ صلبیه است که بین لبۀ تحتانی عنبیه و لبۀ پلک تحتانی قرار می گیرد و این در شرایطی است که سوژه بصورت همزمان به بالا ـ هر قدر که ممکن است ـ خیره می شود و درهمان زمان پلکهایش را هم به آرامی می بندد .

درهمان شرایطی که چشمان دارند بسته می شوند ، مطابق شکل (3 ـ 4 ) که تا اندازۀ زیادی شبیه به شکل 1 ـ 4 است ، به وضعیتهای چشم امتیاز بدهید .

اندازه گیری مقدار چرخش چشم

شکل 2 ـ 4

* امتیاز ( 0 ) بدهید ، اگر دربین دو مرز هیچ میزانی از صلبیه معلوم نباشد .

* امتیاز (1) بدهید ، اگر میزان اندکی از صلبیه قابل مشاهده باشد .

علامت چرخش چشم برای تعیین هیپنوتیزم پذیری

شکل 3-4

* امتیاز (2) بدهید ، زمانی که لبۀ عنبیه بر روی سطح خط میانی قرار بگیرد .

* امتیاز (3 ) بدهید ، زمانی که سطح صلبیه به بالای سطح بین خطی برسد .

* امتیاز (4) بدهید ، زمانی که صلبیه به خیلی بالاتر از خط میانی برسد و عنبیه تقریباً بلافاصله زیر پلک بالا ناپدید گردد .

این موضوع غیرعادی نیست که بصورت طبیعی میزان چرخش چشم در سوژه بیشتر یا کمتر از میزان خیره شدن به بالا بوده باشد . باری ، ظرفیت بالقوۀ برای چرخش چشم ، خیره شدن و لوچ شدن ممکن است تحت تأثیر میوپی و یا اعمال جراحی قبلی کرۀ چشم دچار اختلال یا دگرگونگی بشود . همیشه احتمال وجود این سوابق را از سوژه جویا شوید ، مخصوصاً در شرایطی که چرخش چشم [0] و یا به شکلی مشخص کمتر از امتیاز پرواز دست بر اثر علامت دادن ( عنوان H ) بوده باشد . همینطور ، استفاده از عدسی ها یا لنزهای تماسی خیره شدن به بالا و بصورت همزمان بستن کره چشمها را مشکل می سازد . همیشه پیش از القای خلسه ، از سوژه بخواهید که لنزهای تماسی خودش را از چشمهایش خارج کند .

عنوان C : لوچی

گاهی زمانی که سوژه کوشش می کند که به بالا خیره شود و یا چشمهایش را ببندد و پلکهایش را بهم بچسباند ، ممکن است هر دو کرۀ چشمها به طرف داخل و بینی بچرخند و موجبات پیدایش لوچی میانی و یا وضعیتی را که متخصصان چشم به آن [ طرح ـ A ] می گویند ، فراهم آورند . این موضوع مهم نیست که در شرایط خیره شدن به بالا این وضعیت به وجود بیاید ، ولی باید امتیاز آنرا به امتیاز چرخش چشم اضافه کنید . شما باید در زمان پیدایش این وضعیت خیلی سریع بوده باشید ، تا درصورت پیدایش آن ، به سرعت آنرا ثبت کنید .

علامت چرخش چشم

شکل 4-4

با توجه به شکل 4 ـ 4 برحسب وضعیتهای متفاوتی که پدید می آیند ، به آن امتیازات (1) ، (2) و (3 ) را بدهید . معمولاً ، بایستی هر دو چشم به داخل بچرخند تا یک وضعیت لوچی پدید آید . ولی اگر تنها یک چشم حالت لوچی را پیدا کرد و چشم دیگر [ که احتمال می رود میوپ بوده باشد ] این وضعیت را نشان نداد ، تنها امتیاز چشمی را که بیشتر چرخیده ، یادداشت کنید . این حالت هم غیرعادی نیست که دریک سوژه در زمان خیره شدن به بالا وضعیت لوچی پدید آید و در شرایط چرخیدن چشم به بالا لوچی پیدا نشود . باری ، آنچه که فقط مهم است ، این است که در علامت چرخش چشم ، لوچی هم به عنوان قسمتی از علامت چرخش چشم منظور شود .

عنوان D : علامت یا اثر چرخش چشم

علامت یا اثر چرخش کرۀ چشم ، فقط قسمتی از روال یا شیوۀ امتیاز دادن در طرح القای خلسۀ هیپنوتیزمی یا HIP است . این علامت یا اثر شامل مجموع عناوین B [ چرخیدن ] و C [ لوچی ] می شود .

هیپوتز یا نظریۀ ما شامل اندازه گیری میزان تحرک حرکات خارج از حدقۀ چشمی است که این حرکتِ کرۀ چشم نمایانگر استعداد ، پطانسیل و یا ظرفیت بالقوۀ فرد برای تجربۀ هیپنوتیزم می باشد . این ، قسمتی از امتیاز دهی به جریان طرح القای خلسۀ هیپنوتیزمی یا HIP می باشد . این علامت یا اثر شامل اندازه گیری میزانهای چرخیدن و لوچی با هم می شود . برای مثال ، اگر امتیاز چرخیدن (1) و امتیاز لوچی هم (1) بوده باشد ، علامت یا اثر چرخیدن برای سوژه برابر (2 ) می شود . همینطور ، یک علامت یا اثرِ چرخیدنِ 2 می تواند شامل (2) برای چرخش چشم و فقدان اثر لوچی در چشمهای او بوده باشد . همینطور ممکن است یک علامت (2) برای نشانۀ چرخش ، شامل (2) برای لوچی و فقدان امتیاز یا امتیاز (0) برای چرخش چشم به بالا باشد در اکثر موارد ، حضور یک امتیاز برای چرخش کرۀ چشم بدون وجود امتیازی برای لوچی به چشم می خورد و یا موجود است .

دربرخی از موارد امتیاز برای چرخش چشم در سوژه بصورت یک عدد ثابت باقی می ماند ، درصورتیکه اعداد یا امتیاز برای دو قسمت دیگر تغییر می کنند . ( برای مثال ، دراولین آزمون یک امتیاز (2) برای چرخش و یک امتیاز (1) برای لوچی به دست می آید ، و این درحالی است که در آزمون مجدد امتیاز (1) برای چرخش و امتیاز (2) برای لوچی حاصل می شود . )

علامت چرخیدن چشم برای یک فرد خاص درگذر زمان تغییری نمی کند .

شما ممکن است بخواهید در بعدها هم در مشاهدۀ رویه یا تشریفات چرخش چشم در زمان انجام طرح القای خلسه شرکت کنید ، بدون اینکه امتیازات یا نمرات آنرا در نظر بگیرید . پس از اینکه شما طرح HIP را اجرا کردید ، شما ممکن است علامت چرخش چشم را درصورت لزوم بارها برای موارد لزوم برای کسب اعداد یا امتیاز آن انجام دهید . برای اینکه شما بتوانید بصورت دقیق علامت چرخش چشم را انجام دهید ، لازم است 50 تا 100 بار قبلاً آنرا انجام دهید تا در قضاوت در مورد رسیدن به عدد دقیق آن به اطمینان برسید .

 

در جلسه ای که بعنوان جلسات ماهیانۀ همایشهای علمی انجمن هیپنوتیزم بالینی در تاریخ 30/11/93 درمحل انجمن برگزار گردید ، آقای دکتر علی شریفی ضمن ارائه دیاگرامها یا طرحهای فوق ، متذکر شدند که این امتیازها در اعداد بزرگ یا بالا بیشتر صدق می کنند و وضعیت 4 در شکل 3 ـ 4 را تاکنون در سوژه های ایرانی مشاهده نکرده اند .